Daphne Oram, musika elektronikoaren aitzindaria

Daphne Oram, musika elektronikoaren aitzindaria Musika elektronikoak badu lekua gaur egungo musika panoraman, baina hastapenetan esperimentuak egiten aritu zen Daphne Oram ez da hain ezaguna jendartean. https://www.gaztezulo.eus/albisteak/daphne-oram-musika-elektronikoaren-aitzindaria/@@download/image/Daphne+Oram+daphne.jpg
2026/01/12

Testua: Maitane Legarreta

Musika elektronikoak badu lekua gaur egungo musika panoraman, baina hastapenetan esperimentuak egiten aritu zen Daphne Oram ez da hain ezaguna jendartean.
Daphne Oram, musika elektronikoaren aitzindaria

Daphne Oram (1925-2003) ingelesa musika elektronikoaren aitzindaria izan zen, eta soinua sintetizatzeko balio duen Oramics-en asmatzailea. Gainera, idazlea eta hezitzailea izan zen.

Musikari trebea zen gaztetan. Irrati-elektronika ikasi zuen bere anaiekin eta elkarrekin irrati bidez musika transmisioa egin ohi zuten etxe inguruan. 1942an The Royal College of Music-i uko egin zion, BBCen soinu teknikari postua hartzeko. Musika estudioko manager bilakatu zen gero. 

Gauez, berandura arte aritzen zen soinuarekin esperimentuak egiten buru-belarri. Zintan soinuak grabatu eta gero moztu, elkartu, moteldu, azkartu, bueltaka ipini edota alderantziz erreproduzitzen zituen.

1957an antzezlan baterako musika sortzeko enkargua egin zioten, eta BBCren historian lehen aldiz erabat elektronikoa zen partitura egin zuen. Desmond Brisco musikari elektroniko eta BBCko lankidearekin batera, beste lan asko ere egin zituen.

1958an BBCren Radiophonic Workshop sortu zuen Briscorekin elkarlanean. Soinu laborategi moduko  bat zen, eta bertako ekoizpenetarako konposizio elektronikoak egiten zituzten. Oram ez zen, ordea, telebistako eta publizitaterako enkarguekin konformatu eta BBC utzi eta estudio propioa sortu zuen Kent herrian: Oramic  Studios for Electronic Composition. Han garatu zuen Oramics sistema. Soinua marrazteko aukera ematen zuen sistemak, lerroa, forma eta keinu grafikoak soinu bihurtzen zituen makina baten bidez.
 
Irratirako eta telebistarako ez ezik, antzerkirako, film komertzial laburretarako, soinu-instalazioetarako eta erakusketarako musika ekoitzi zuen besteak beste.
 
An Individual Note liburua idatzi zuen eta baita The Sound of the Past – A Resonating Speculation izeneko eskuizkribua ere.
 
Historiako beste emakume ugarik bezala, ez zuen behar bezalako aitortzarik jaso bizi zela eta horretan dihardute orain Londresko Zientzia Museoan zein bere omenezko sariketaren bidez.